Sử dụng CDN routing để giảm tải cho Server

CDN

Nguyễn Trọng Nhân

2500

29-12-2025

Trong bối cảnh người dùng đòi hỏi website phản hồi gần như tức thì, bài toán giảm tải cho server gốc (origin server) và rút ngắn thời gian truyền dữ liệu trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Một trong những giải pháp hạ tầng được áp dụng rộng rãi và hiệu quả nhất hiện nay chính là CDN routing – cơ chế định tuyến thông minh trong mạng phân phối nội dung (Content Delivery Network). 

Bài viết dưới đây Bizfly Cloud sẽ giúp bạn hiểu rõ CDN routing là gì, hoạt động như thế nào và vì sao nó đóng vai trò then chốt trong việc giảm tải server, đặc biệt trong bối cảnh công nghệ năm 2026.

Câu chuyện bắt đầu!

Gần đây, tôi có tham dự một lớp học Rails của các sinh viên năm thứ 4 ngành công nghệ thông tin. Trong buổi học đó, sinh viên tìm hiểu về thư viện Bootstrap của Twitter. Có 2 cách để import thư viện vào trong trang web, 1 là sử dụng 1 đường link ở "tận đẩu tận đâu" như thế này.

2 là lên trang chủ của Bootstrap, download về server của mình rồi import file từ chính server của mình.

Khi tôi hỏi so sánh hai cách làm, cách nào hay hơn, thì hầu hết các sinh viên đều cho rằng cách thứ 2 hay hơn, lý do là vì nó: "Nhanh hơn?", "Cùng server mình thì chỉ gửi request 1 lần là xong".

Lý do thứ 2 chắc chắn sai, vì request đầu tiên sẽ nhận về file HTML, trình duyệt sẽ xử lý file đó và tìm các link để tiếp tục gửi request, trong trường hợp này thì tối thiểu là 2 request, trong đó request thứ hai để lấy về file CSS. Vậy còn lý dó thứ nhất "Nhanh hơn?". Liệu có đúng? Có phải vì cùng server trả về file HTML nên mình cho rằng nó sẽ "nhanh"?

Câu trả lời trong hầu hết các trường hợp là "không"! (Chỉ hầu hết thôi nhé…)

Lý do tại sao, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về cái link "tận đẩu tận đâu" kia! 

https://maxcdn.bootstrapcdn.com/bootstrap/3.3.5/css/bootstrap.min.css

Sử dụng CDN routing để giảm tải cho Server là gì?

Hãy hình dung một người dùng tại Hà Nội truy cập website và cần tải các tài nguyên tĩnh như CSS, JavaScript hoặc hình ảnh. Nếu các file này được phục vụ trực tiếp từ server đặt tại Mỹ, dữ liệu phải đi qua quãng đường rất dài, làm tăng độ trễ và khiến website phản hồi chậm hơn.

Khi sử dụng CDN routing, các tài nguyên sẽ được phân phối sẵn trên nhiều edge server đặt tại các khu vực gần người dùng như Singapore hoặc Nhật Bản. Hệ thống CDN sẽ tự động lựa chọn máy chủ và tuyến truyền tối ưu nhất để phục vụ request, thay vì dồn toàn bộ truy cập về server gốc.

Nhờ cơ chế định tuyến thông minh này, CDN routing giúp:

• Giảm tải cho server trung tâm, hạn chế quá tải khi lượng truy cập tăng cao
• Giảm độ trễ mạng (latency) do rút ngắn khoảng cách truyền dữ liệu
• Cải thiện tốc độ tải trang, nâng cao trải nghiệm người dùng

Có thể hiểu đơn giản, CDN routing là giải pháp phân tán và điều phối lưu lượng truy cập, giúp website hoạt động nhanh, ổn định và hiệu quả hơn trong môi trường internet hiện đại.

CDN hoạt động như thế nào?

CDN (Content Delivery Network) là mạng lưới các máy chủ biên (edge server) được triển khai tại nhiều khu vực địa lý khác nhau trên toàn cầu, nhằm đưa nội dung của website đến gần người dùng nhất có thể.

Trong quá trình vận hành, các tài nguyên tĩnh như:

• CSS, JavaScript
• Hình ảnh, video
• Font chữ, file tải xuống

sẽ được sao lưu và lưu trữ tạm thời (cache) trên các edge server này. Khi người dùng truy cập website, hệ thống CDN sẽ không gửi request trực tiếp về server gốc, mà phân tích vị trí và điều kiện mạng để lựa chọn edge server phù hợp nhất để phản hồi.

CDN hoạt động bằng cách tạo một mạng lưới máy chủ phân tán toàn cầu

Về cấu trúc, mô hình CDN bao gồm hai thành phần chính:

• Origin Server: Server gốc của website, nơi lưu trữ dữ liệu gốc và xử lý các tác vụ động.
• Edge Server (POP – Point of Presence): Các máy chủ biên đặt tại nhiều quốc gia hoặc khu vực, có nhiệm vụ phục vụ nội dung cache cho người dùng cuối.

Nhờ cơ chế này, người dùng luôn được phục vụ từ POP có khoảng cách địa lý gần nhất và hiệu năng tốt nhất, giúp rút ngắn thời gian truyền dữ liệu, giảm tải cho origin server và đảm bảo website hoạt động ổn định ngay cả khi lưu lượng truy cập tăng cao.

>>> Có thể bạn quan tâm: Lợi ích của CDN mang lại cho doanh nghiệp phổ biến hiện nay

CDN routing – Cơ chế định tuyến request trong CDN

Một trong những câu hỏi quan trọng nhất khi tìm hiểu về CDN là: Làm thế nào hệ thống CDN xác định chính xác máy chủ nào “gần” và “phù hợp” nhất để phục vụ từng người dùng?

Câu trả lời nằm ở CDN routing – Tập hợp các cơ chế định tuyến thông minh giúp CDN tự động điều phối request đến edge server tối ưu, thay vì để toàn bộ lưu lượng truy cập dồn về server gốc.

Trên thực tế, CDN routing không dựa vào một phương pháp duy nhất, mà thường kết hợp nhiều lớp định tuyến khác nhau để đảm bảo độ chính xác và hiệu năng cao nhất. Ba lớp định tuyến phổ biến gồm:

Cơ chế định tuyến yêu cầu trong CDN là hệ thống thông minh

Hình trên là mô tả chung cho Transport Layer Request Routing. Để khớp với mô hình CDN ở trên, chúng ta tạm coi POP1 là Original Server, và POP2 là một Edge Server. Tại mỗi server đều có sẵn hệ thống định tuyến ở tầng vận tải (Transport Layer Routing System – TLRS). Con đường request của người dùng sẽ như sau.

1. DNS Request Routing (Định tuyến qua DNS)

Ở lớp này, hệ thống DNS của CDN đóng vai trò xác định vị trí địa lý tương đối của người dùng. Khi trình duyệt gửi request phân giải tên miền, DNS sẽ:

• Phân tích nguồn truy cập
• Trả về địa chỉ IP của POP (Point of Presence) gần người dùng nhất

Cách định tuyến này đơn giản, hiệu quả ở bước đầu, giúp đưa request về đúng khu vực địa lý trước khi xử lý sâu hơn.

2. Transport Layer Request Routing (Định tuyến tầng vận tải)

Đây là lớp định tuyến quan trọng và được sử dụng rộng rãi nhất trong các CDN hiện đại. Ở tầng này, CDN áp dụng các kỹ thuật mạng nâng cao như:

• Anycast để quảng bá một địa chỉ IP đến nhiều POP khác nhau
• BGP routing nhằm lựa chọn tuyến mạng có độ trễ thấp nhất
• TCP optimization để cải thiện tốc độ bắt tay và truyền dữ liệu

Nhờ đó, request của người dùng sẽ được điều hướng đến edge server có hiệu năng tốt nhất tại thời điểm truy cập, không chỉ dựa trên khoảng cách địa lý mà còn xét đến điều kiện mạng thực tế.

3. Application-layer Request Routing (Định tuyến tầng ứng dụng)

Ở tầng cao hơn, CDN tiếp tục phân tích sâu dựa trên ngữ cảnh sử dụng, bao gồm:

• Tình trạng tải hiện tại của từng edge server
• Chất lượng kết nối mạng theo thời gian thực
• Loại nội dung được yêu cầu (ảnh, video, API, file tĩnh…)

Lớp định tuyến này giúp CDN đưa ra quyết định linh hoạt hơn trong các tình huống lưu lượng tăng đột biến hoặc hệ thống có sự cố cục bộ.

Trong thực tế triển khai, Transport Layer Request Routing thường là nền tảng chính, kết hợp với DNS và Application-layer routing để tạo thành cơ chế định tuyến đa lớp, đảm bảo mỗi request luôn được xử lý tại điểm phục vụ tối ưu nhất về tốc độ, độ ổn định và khả năng chịu tải.

CDN routing giúp giảm tải cho Server như thế nào?

Trên đây bạn đọc đã có được khái niệm cơ bản về CDN. Chắc các bạn cũng đã hình dung được tương đối lợi ích mà nó mang lại, sau đây tôi xin được tổng hợp các lợi ích của CDN trong việc giảm tải cho server cũng như cải thiện trải nghiệm người dùng, đem đến một website có tốc độ load nhanh hơn.

Giảm số lượng request trực tiếp về server gốc

Trong mô hình truyền thống, mọi request của người dùng, từ tải ảnh, CSS đến JavaScript đều được gửi trực tiếp về origin server. Khi lưu lượng truy cập tăng cao, server gốc dễ rơi vào tình trạng quá tải.

Với CDN routing, phần lớn các request tài nguyên tĩnh sẽ được xử lý tại edge server. Origin server chỉ còn đóng vai trò cung cấp dữ liệu gốc khi cache chưa tồn tại hoặc xử lý các nội dung động, từ đó giảm áp lực xử lý và tăng độ ổn định cho toàn hệ thống.

Tăng tốc độ tải trang, tiết kiệm băng thông

CDN routing giúp dữ liệu được truyền từ máy chủ gần người dùng nhất, thay vì phải đi qua các tuyến mạng quốc tế dài và phức tạp. Điều này mang lại hai lợi ích rõ rệt:

• Giảm độ trễ (latency), cải thiện thời gian phản hồi
• Tiết kiệm băng thông quốc tế, đặc biệt quan trọng với website có lượng truy cập lớn từ nhiều quốc gia

Nhờ đó, tốc độ tải trang được cải thiện rõ ràng, đồng thời chi phí hạ tầng cũng được tối ưu.

Tận dụng cache trình duyệt hiệu quả

Nhiều thư viện phổ biến như Bootstrap, jQuery thường được phân phối qua CDN. Khi người dùng đã từng truy cập một website khác sử dụng cùng CDN, các file này có thể đã tồn tại sẵn trong cache của trình duyệt.

Khi đó, trình duyệt không cần gửi request mới, mà tải trực tiếp từ cache cục bộ. Cơ chế này giúp:

• Giảm số request thực tế
• Rút ngắn thời gian tải trang
• Giảm thêm tải cho cả CDN và server gốc

Tăng khả năng tải song song

Các trình duyệt hiện đại thường giới hạn số lượng request đồng thời trên mỗi domain. Nếu toàn bộ tài nguyên đều nằm trên cùng một domain, các request sẽ phải xếp hàng chờ xử lý.

Khi phân tán tài nguyên qua CDN:

• Trình duyệt có thể load nhiều file cùng lúc từ các domain khác nhau
• Giảm hiện tượng nghẽn request
• Tăng tốc quá trình render trang, đặc biệt ở bước tải ban đầu

Hạ tầng mạnh, độ ổn định cao

Các nhà cung cấp dịch vụ CDN lớn như Amazon CloudFront, Microsoft Azure CDN, Cloudflare hay Bizfly Cloud sở hữu hạ tầng vượt trội, bao gồm:

• Hệ thống data center phân bố toàn cầu
• Cơ chế chống DDoS, WAF, bảo vệ tầng mạng và ứng dụng
• SLA cao, đảm bảo độ sẵn sàng gần như liên tục

Nhờ dựa trên nền tảng hạ tầng này, CDN routing không chỉ giúp giảm tải cho server mà còn nâng cao khả năng chịu tải, tính ổn định và độ an toàn cho website trong dài hạn.

Những lưu ý quan trọng khi sử dụng CDN routing

Mặc dù CDN routing được xem là giải pháp hiệu quả để giảm tải server và tăng tốc website, nhưng trong thực tế triển khai, không phải trường hợp nào sử dụng CDN cũng mang lại hiệu quả tối ưu. Hiệu năng của CDN phụ thuộc rất nhiều vào vị trí server gốc, đặc điểm người dùng và loại nội dung được phân phối.

-   Trong những website có server đặt tại Việt Nam, tệp người dùng chủ yếu truy cập trong nước và nội dung ít có khả năng cache, việc sử dụng CDN quốc tế đôi khi không tạo ra khác biệt đáng kể về tốc độ. Thậm chí, nếu cấu hình chưa phù hợp, CDN có thể trở thành một tầng trung gian làm phát sinh thêm độ trễ. Do đó, trước khi triển khai, doanh nghiệp cần đánh giá kỹ hành vi truy cập và phạm vi phục vụ của website, thay vì mặc định rằng CDN luôn nhanh hơn.

-    Một sai lầm phổ biến khác là áp dụng CDN theo cách “rập khuôn”. Với các website chỉ phục vụ một thị trường nội địa và chưa có kế hoạch mở rộng quốc tế, việc lựa chọn CDN nội địa hoặc mô hình kết hợp giữa CDN và server trong nước thường mang lại hiệu quả tốt hơn cả về tốc độ lẫn chi phí. Cách tiếp cận linh hoạt này giúp tận dụng được lợi thế phân phối nội dung mà vẫn giữ được sự kiểm soát cần thiết đối với hệ thống.

-     Bên cạnh hiệu năng, bảo mật là yếu tố không thể xem nhẹ khi sử dụng CDN routing. Khi tài nguyên được phân phối qua CDN, website đang phụ thuộc vào hạ tầng của bên thứ ba để truyền tải nội dung đến người dùng cuối. Vì vậy, việc lựa chọn nhà cung cấp uy tín, hỗ trợ HTTPS, WAF, chống DDoS và có cơ chế kiểm soát nội dung chặt chẽ là yêu cầu bắt buộc. Đặc biệt với các file JavaScript, chỉ một sai sót nhỏ cũng có thể dẫn đến rủi ro bảo mật nghiêm trọng cho cả website và người dùng.

-      Cuối cùng, triển khai CDN routing đồng nghĩa với việc hệ thống vận hành trở nên phức tạp hơn. Quy trình triển khai và cập nhật nội dung cần được chuẩn hóa để đảm bảo các phiên bản mới được phân phối chính xác trên toàn bộ mạng CDN. Nếu việc quản lý cache và làm mới nội dung không được kiểm soát tốt, người dùng có thể gặp tình trạng tải nhầm phiên bản cũ hoặc dữ liệu không đồng nhất giữa các khu vực.

Tóm lại, CDN routing là một công cụ mạnh nhưng không phải giải pháp “cài là xong”. Để khai thác đúng giá trị trong bối cảnh năm 2026, doanh nghiệp cần tiếp cận CDN như một phần của chiến lược hạ tầng tổng thể, được triển khai có chọn lọc, bảo mật và phù hợp với thực tế vận hành của hệ thống.

Kết luận

CDN routing giúp giảm tải server, tăng tốc website và nâng cao độ ổn định hệ thống. Khi được triển khai phù hợp với hạ tầng và tệp người dùng, CDN sẽ trở thành nền tảng quan trọng cho website vận hành hiệu quả và sẵn sàng mở rộng.

Tài liệu tham khảo

- CDN Review: http://www.cdnreviews.com/ 

- CDN – Content Delivery Network: http://www.webopedia.com/TERM/C/CDN.html 

- 7 Reasons to use a Content Delivery Network: http://www.sitepoint.com/7-reasons-to-use-a-cdn/ 

- Speedy Web Content Delivery with CDNs: http://windowsitpro.com/networking/speedy-web-content-delivery-cdns.

Nguồn: Techtalk via Viblo